Bugün neler olmuş ?

10 Mayıs 2015 Pazar

"İnce Donanma" Salah Usta'dan ince fakat ağır şiir.

   Korsan Yayınlarından çıkan kapağın ancak bu küçüminnacık fotografisini bulabildiğim için (mahdut miktardaki) okurdan peşinen özür dilerim.
   "İnce Donanma" vardır. Yani adıyla sanıyla vardır. Osmanlı'nın nehir yoluyla yapacağı seferlerde kullanılmak üzere altı düz olarak omurga çattığı teknelerden oluşan bir donanmaymış. Amma Salah Usta burada bunu kastetmemiş kanımca. Nereden bakarsanız bakın, kendi içinde bir ahengi olan bir tamlamadır her şeyden evvel. (nedense aklıma eski büyük istanbul konaklarında bulunan "ince kiler" geliyor (kaldı ki bunu da Salah Ustanın kitaplarından öğrenmiş idim)). 
   Donanıyoruz ama "inceden". Neyse bırakalım kitabın ismiyle uğraşmayı...
   Dört bölümlük kitaba (İnce Donanma, Tango, Alayname, Dokuzuncu Kapı) Bay Birsel tam kırk inci kondurmuş. Okuduğum Korsan Yayınlarındaki kitap, pek akıllıca bir dizgi yöntemi ile tam beş boş sayfa ile bizleri karşılıyor, bitimde ise doğrudan karton kapakla yüzyüze kalakalıyoruz. 
   Donanmasız başlarsanız sıkılırsınız. Nedir : Salah Birsel şiirini taam edebilmek için önce, öykülerini ve muhakkak denemelerini okumanız, o üslûba ısınmanız gerektir. Ancak, herhangi bir metni okuduğunuzda "aa bu Salah Birsel'in" diyebiliyorsanız, o zaman açın "İnce Donanma"nın herhangi bir sayfasını, artık kısmetinize ne gelirse. 
   Atatürk için "terbiyeli bir çığ gibi sardı sarmaladı yurdu" demesini mi güzellersiniz, kullandığı "şapalaklar, gıdıgıdılar, hoflayanlar, nennolamalar, vıngıl vıngıllamalar, kıpışıkçıklar" gibi kelimeleri, "öpyer etmek, laleş kalmak" gibi fiilleri anlamlandırmaya mı çalışırsınız, bilmem. Ama berrak zihinle okuduğunuzda, şiirlerin ağır şiirler olduğunu idrak edeceksiniz. 
   Fakir şiir sevmez ama az sayıda sevdiği şiirler sıklıkla Salah Usta'nın yazdıklarıdır.
   Aşağıdakilerden hazzettiyseniz, devamını da okuyabilirsiniz.
Çıngırağın tınları

Biz ilericiyiz
Canımızın dokuzu da, ufku kucaklar
Toplumun kitabını sayfa sayfa yazarız.

Dara heybetli İskender ayarlı
Gözü bağlı şehbaz kılığındayız
Çakmayan hiçbir ateş yakmayız

Çıngırağın tınları bizdedir (bu mısraya kesildim)
Başımızı döndürüp geriye bakmayız
Gizlilerde buluştuklarımız düdükçülerdir.

Biz ilericiyiz aşırma-teyelliyiz.
Ötesinde dururuz kendimizin bile
İlerici şairleri ise tefe koyup çalarız.

Aynalı pembe

Siz zemheride mehtabiye fırlatırsınız.
Türlü fisklere arka çıkarsınız
Emirle demiri kestirirsiniz

Fil tufanısınız
Herkesten uyanık herkesten yarım sağ
Para babası tut-kapçı ve tarzan

Lengerendazsınız noktalı sözsünüz
Politikacısınız kültüre sırt dönersiniz
Şiirleri puflar ozanlara burun kıvırırsınız

Aynalı pembe gölgede büyümüş top fesleğen
Tramvayda sinemada van-vun edersiniz
Yoksulları çöpe sayar, pula saymazsınız

Bir havasınız ki kapalı ve bulutlu
Demokrasiye bile sabah akşam
Yağmur yağdırırsınız